Çocuğum kitap okumayı sevmiyor, ne yapabilirim?
"Kitap aldık ama elini bile sürmüyor." Bu cümle çok tanıdık. Okumayı sevmeyen çocuğu zorladıkça direnci artıyor, bırakınca kitaplar rafta kalıyor. Arada bir yol var ve çoğu zaman birkaç küçük değişiklikle başlıyor.
Neden sevmiyor olabilir?
- Okumak ona zor geliyor. Kelimelerde takılan, heceleyerek okuyan bir çocuk için bir sayfa bile yorucudur ve yorucu olan şey sevilmez. Bu durum için yavaş ve heceleyerek okuma yazımıza bakabilirsiniz.
- Kitaplar ona göre değil. Ya düzeyinin üstündeler ya da ilgisini hiç çekmeyen konularda.
- Okuma bir ödev gibi. Sayfa sayısıyla, süreyle ve zorunlulukla birlikte anılıyor.
- Ekranla yarışıyor. Hızlı ve hareketli içerikten sonra sessiz bir sayfa sıkıcı gelebilir.
- Evde okuyan birini görmüyor. Çocuklar büyüklerinin yaptığını taklit eder.
Doğru kitabı seçmek
Kitabı onunla birlikte seçin. Kütüphaneye ya da kitapçıya birlikte gidin ve seçimi ona bırakın; sizin beğendiğiniz değil, onun ilgisini çeken kitap okunur. Dinozorlar, futbol, uzay, hayvanlar, bilmeceler... İlgi alanı ne olursa olsun, okumanın kapısı oradan açılır.
Kitabın düzeyini anlamanın pratik bir yolu var: rastgele bir sayfa açıp okutun. Aynı sayfada birkaç kelimeden fazlasında takılıyorsa kitap şimdilik ona ağır gelir. Bir süre birlikte okuyun ya da daha kolay bir kitapla başlayın.
Resimli kitaplar, çizgi romanlar, çocuk dergileri ve bilgi kitapları da okumadır. "Gerçek kitap" beklentisi okumayı sevdirmenin önünde bir engel olmasın.
Okumayı günlük hayata katmak
- Her gün aynı saatte kısa bir okuma zamanı. Yatmadan önceki on dakika birçok ailede işe yarıyor.
- Ona okumayı bırakmayın. Kendisi okuyabilen çocuklar da kendilerine kitap okunmasından hoşlanır. Sesli okuma kelime dağarcığını genişletir ve okuma isteğini canlı tutar.
- Siz de okuyun. Elinizde bir kitapla görülmek, söyleyeceğiniz her cümleden daha etkilidir.
- Okuduğunu konuşun. Sınav gibi soru sormak yerine merak edin: "En çok hangi bölümü sevdin?", "Sen olsan ne yapardın?"
- Kitapları ulaşabileceği yere koyun. Odasında, salonda, çantasında bir kitap olsun.
- Yarım bırakmasına izin verin. Sevmediği bir kitabı bitirmeye zorlamak okumayı sevmeyi zorlaştırır.
Nelerden kaçınmalı?
- Okumayı ceza olarak kullanmayın.
- Sayfa sayısı üzerinden pazarlık yapmayın; hedef sayfa değil, keyif.
- Okumayı ekran süresiyle ödüllendirmeyin. Okuma, ekrana ulaşmak için aşılması gereken bir engel gibi görünmeye başlar.
Sabırlı olun
Okuma alışkanlığı birkaç haftada oluşmaz. Küçük ama düzenli adımlar, zamanla çocuğun kendi isteğiyle kitaba uzanmasına dönüşür. Okumak kolaylaştıkça keyif de artar; bu yüzden okuma akıcılığını desteklemek çoğu zaman okuma sevgisini de destekler.
İki programımızda da basılı çalışma kitabı ve öğretmen eşliğinde canlı dersler var. Programlarımıza mağazadan bakabilirsiniz.
Bu yazı genel bilgi verir; çocuğunuza özel bir değerlendirmenin yerini tutmaz.